genesis 4

4

1 En Adam had gemeenschap met Eva, zijn vrouw, en zij werd zwanger en baarde Kaïn, en zei: Ik heb een man van de HEERE gekregen!

2 En zij baarde opnieuw: zijn broer Abel. Abel werd herder van kleinvee en Kaïn werd bewerker van de aardbodem.

Gemeenschap hebben = kennen, bekennen

Zie Matt 16:15 Toen vroeg hij hun: ‘En wie ben ik volgens jullie?’ 

Kaïn = verkregen, bezit

Abel = niets, ijdelheid

Eva lijkt Kaïn de naam te geven, bij Abel lijkt het erop dat deze zoon kleiner, minder is dan Kain in de ogen van zijn ouders. Eva geeft Seth zijn naam, terwijl in Gen5 Adam hem die naam geeft. Seth geeft de naam aan zijn zoon: Enosh = zwakkeling, sterveling

3 En het gebeurde na verloop van dagen dat Kaïn van de opbrengst van de aardbodem aan de HEERE een offer bracht.

4 Ook Abel bracht een offer, van de eerstgeborenen van zijn kleinvee en van hun vet.  De HEERE nu sloeg acht op Abel en op zijn offer,

5 maar op Kaïn en op zijn offer sloeg Hij geen acht. Toen ontstak Kaïn in grote woede en liet hij zijn hoofd zakken.

6 En de HEERE zei tegen Kaïn: Waarom bent u in woede ontstoken en waarom heeft u uw hoofd laten zakken?

7 Is het niet zo dat u, als u het goede doet, uw hoofd kunt opheffen? Maar als u niet het goede doet, ligt de zonde aan de deur. Naar u gaat zijn begeerte uit, maar ú moet over hem heersen.

Aardbodem is vervloekt (Gen 2:17), je kunt daar geen aangenaam offer van brengen,

Wel een offer waar bloed vloeit, God had het voorbeeld gegeven. Typisch dat wel Kain de 1^e is en niet Adam, maar Gods offer is meteen afdoende. Net zoals het offer van de Here Jezus, eenmaal i.p.v. vele malen (Hebr. 9:24-28)

Hebr 11:4 Door zijn geloof had het offer dat Abel aan God bracht meer waarde dan dat van Kaïn. Over Abel wordt dan ook lovend gesproken als over een rechtvaardige – God zelf liet zich prijzend uit over zijn gaven –, en door zijn geloof klinkt zijn stem nog steeds, ook al is hij gestorven.

1^e voorbeeld van een moord op godsd. Gronden, er zullen nog vele volgen.

Joh 8: 44 Gij hebt de duivel tot vader en wilt de begeerten van uw vader doen. Die was een mensenmoorder van den beginne en staat niet in de waarheid, want er is in hem geen waarheid. Wanneer hij de leugen spreekt, spreekt hij naar zijn aard, want hij is een leugenaar en de vader der leugen.

Principe: heersen over de zonde. Rom 6-8

Rom 6:12 Laat dan de zonde niet langer als koning heersen in uw sterfelijk lichaam, zodat gij aan zijn begeerten zoudt gehoorzamen,

Contrast, het tegenovergestelde, de genade moet heersen

Rom 5:21 opdat, gelijk de zonde als koning heerste in de dood, zo ook de genade zou heersen door rechtvaardigheid ten eeuwigen leven door Jezus Christus, onze Here.

8 En Kaïn sprak met zijn broer Abel. En het gebeurde, toen zij op het veld waren, dat Kaïn zijn broer Abel aanviel  en hem doodde.

9 En de HEERE zei tegen Kaïn: Waar is Abel, uw broer? En hij zei: Ik weet het niet; ben ik de hoeder van mijn broer?

10 En Hij zei: Wat hebt u gedaan!  Er is een stem van het bloed van uw broer, dat van de aardbodem tot Mij roept.

11 Nu dan, u bent vervloekt, weg van de aardbodem, die zijn mond heeft opengedaan om het bloed van uw broer uit uw hand op te nemen.

12 Als u de aardbodem bewerkt, zal die u zijn volle opbrengst niet meer geven;  u zult dolend en dwalend over de aardegaan.

ben ik de hoeder van mijn broer? Ja!! Armenzorg, diakonie Hd 6:1-4; 9:36
1 Joh 3:11 Want dit is de verkondiging, die gij van den beginne gehoord hebt: dat wij elkander zouden liefhebben; 12 niet gelijk Kaïn: hij was uit de boze en vermoordde zijn broeder. En waarom vermoordde hij hem? Omdat zijn werken boos waren en die van zijn broeder rechtvaardig. 13 Verwondert u niet, broeders, wanneer de wereld u haat. 14 Wij weten, dat wij overgegaan zijn uit de dood in het leven, omdat wij de broeders liefhebben. Wie niet liefheeft, blijft in de dood. 15 Een ieder, die zijn broeder haat, is een mensenmoorder en gij weet, dat geen mensenmoorder eeuwig leven blijvend in zich heeft. 16 Hieraan hebben wij de liefde leren kennen, dat Hij zijn leven voor ons heeft ingezet; ook wij behoren dan voor de broeders ons leven in te zetten. 17 Wie nu in de wereld een bestaan heeft en zijn broeder gebrek ziet lijden, maar zijn binnenste voor hem toesluit, hoe blijft de liefde Gods in hem?

Zo roept het bloed van de Here Jezus tot de zondaren, iedereen, heidenen, de Romeinen, en Joden, als oordeel óf tot leven voor hen die geloven.

Uitbreiding van de vloek. Later sabbatsjaar ingevoerd; 6^e jaar extra opbrengst.

13 En Kaïn zei tegen de HEERE: Mijn misdaad is te groot om vergeven te worden.

14 Zie, U verdrijft mij heden van het aangezicht van de aardbodem en ik zal voor Uw aangezicht verborgen zijn en dolend en dwalend over de aarde gaan;  en het zal zo zijn dat al wie mij tegenkomt, mij zal doden.

15 Maar de HEERE zei tegen hem: Daarom zal al wie Kaïn doodt zevenvoudig gewroken worden! En de HEERE merkte Kaïn met een teken, zodat niemand die hem tegenkwam, hem zou doden.

16 Toen ging Kaïn weg van het aangezicht van de HEERE; en hij woonde in het land Nod, ten oosten van Eden.

17 En Kaïn had gemeenschap met zijn vrouw, en zij werd zwanger en baarde Henoch. Kaïn was een stad aan het bouwen, en hij noemde de naam van die stad naar de naam van zijn zoon, Henoch.

18 En bij Henoch werd Hirad geboren; en Hirad verwekte Mechujaël; en Mechujaël verwekte Methusaël; en Methusaël verwekte Lamech.

19 Lamech nam voor zichzelf twee vrouwen; de naam van de ene was Ada, en de naam van de andere Zilla.

20 Ada baarde Jabal; die werd de vader van wie tenten bewonen en vee houden.

21 En de naam van zijn broer was Jubal. Deze werd de vader van allen die harp en fluit kunnen bespelen.

22 Ook Zilla baarde: Tubal Kaïn, een smid, vader van alle koper- en ijzerbewerkers; en de zuster van Tubal Kaïn was Naëma.

Stad = ir, kenmerkend voor de mens die de akker wil ontlopen, want die brengt minder op, enz. Israel was een agrarische gemeenschap, de koning en de priesters woonden in steden.

Jericho kan etymologisch afgeleid worden uit Henoch en stad en was misschien de oudste stad.

Kanaan is verwant aan Kain, betekent koopman, drijft handel en heeft minachting voor handenarbeid, vrouwen en kinderen. Nu, afgelopen decennium,  zijn er meer mensen in steden dan op het platteland.(Tyrus en Sidon en rondom)

Nimrod was de 1^e na de vloed die een stad bouwde

23 En Lamech zei tegen zijn vrouwen:

Ada en Zilla, luister naar mijn stem,

vrouwen van Lamech, hoor mijn woorden aan:

Voorzeker! Ik doodde een man om mijn wond

en een jongen om mijn striem!

24 Want Kaïn wordt  zevenvoudig gewroken,

maar Lamech zeventig maal zevenmaal.

Lamech = krachtig

Adah = sieraad

Tsillah = schaduw

N.a.v. het heersen: hier is een sterke man, die zijn vrouw gebruikt als sieraad, en ze fungeert als zijn schaduw.

De 1^e met 2 vrouwen, hij doodde uit wraak, lijkt niet schuldbewust, trots en hoogmoedig, want hij claimt meer dan Kain kreeg. Terwijl Kain nog zei: “Mijn misdaad is te groot om vergeven te worden”

(Maar dé Man zal over haar heersen, zoals Christus dat heeft voorgedaan Ef 5:21->)

25 En Adam had opnieuw gemeenschap met zijn vrouw en zij baarde een zoon, en zij gaf hem de naam Seth. Want, zei ze, God heeft mij ander nageslacht gegeven in de plaats van Abel; Kaïn heeft hem immers gedood.

26 En ook bij Seth werd een zoon geboren, en hij gaf hem de naam Enos. Toen begon men de Naam van de HEERE aan te roepen.

Seth = plaatsvervanger (van Abel, die werd gedood), beeld van opgestane.

Uit zijn nageslacht komen de Godvruchtige mensen, contrast met Kains nageslacht .

Enosh = zwakkeling, sterveling i.t.t. Lamech = krachtig. Zo zien de mensen (enoshim!!) gelovigen, als zwakkelingen, die een God nodig hebben. Maar de nakomelingen van Kain hebben de vloed niet overleefd, ontkomen niet aan het oordeel.

Kains nageslacht zoekt het vertier in deze wereld: muziek, ontwikkeling gereedschappen, tenten. Op zich zaken die niet verkeerd zijn. Paulus was ook tentenmaker, David gebruikte de citer enz.

Gen 3

1 Van alle in het wild levende dieren die God, de HEER, gemaakt had, was de slang het sluwst. Dit dier vroeg aan de vrouw: ‘Is het waar dat God gezegd heeft dat jullie van geen enkele boom in de tuin mogen eten?’ 2 ‘We mogen de vruchten van alle bomen eten,’ antwoordde de vrouw, 3 ‘behalve die van de boom in het midden van de tuin. God heeft ons verboden van de vruchten van die boom te eten of ze zelfs maar aan te raken; doen we dat toch, dan zullen we sterven.’ 4 ‘Jullie zullen helemaal niet sterven,’ zei de slang. 5 ‘Integendeel, God weet dat jullie de ogen zullen opengaan zodra je daarvan eet, dat jullie dan als goden zullen zijn en kennis zullen hebben van goed en kwaad.’

6 De vrouw keek naar de boom. Zijn vruchten zagen er heerlijk uit, ze waren een lust voor het oog, en ze vond het aanlokkelijk dat de boom haar wijsheid zou schenken. Ze plukte een paar vruchten en at ervan. Ze gaf ook wat aan haar man, die bij haar was, en ook hij at ervan. 7 Toen gingen hun beiden de ogen open en merkten ze dat ze naakt waren. Daarom regen ze vijgenbladeren aan elkaar en maakten er lendenschorten van.

8 Toen de mens en zijn vrouw God, de HEER, in de koelte van de avondwind door de tuin hoorden wandelen, verborgen zij zich voor hem tussen de bomen. 9 Maar God, de HEER, riep de mens: ‘Waar ben je?’ 10 Hij antwoordde: ‘Ik hoorde u in de tuin en werd bang omdat ik naakt ben; daarom verborg ik me.’ 11 ‘Wie heeft je verteld dat je naakt bent? Heb je soms gegeten van de boom waarvan ik je verboden had te eten?’ 12 De mens antwoordde: ‘De vrouw die u hebt gemaakt om mij terzijde te staan, heeft mij vruchten van de boom gegeven en toen heb ik ervan gegeten.’ 13 ‘Waarom heb je dat gedaan?’ vroeg God, de HEER, aan de vrouw. En zij antwoordde: ‘De slang heeft me misleid en toen heb ik ervan gegeten.’

slang = nachash 50-8-300 = 358 נחש 

lijkt op messias = 40-300-10-8 = 358 = מָשִׁיחַ 

sluwst = subtiel, sluw, geslepen, sluw, verstandig

de vrouw ziet de boom in het midden als degene waarvan je geen vruchten mocht eten. dat mocht juist wel, dat was de boom des levens, zij ziet dus de boom der kennis van goed en kwaad als in het midden.

ze maakt Gods geboden sterker, zwaarder, een kenmerkend iets voor de religieuze mens, zie de farizeeën, geref. kerken.

de slang stelt eerst een suggestieve vraag (vs 1) wat op zich al een dubieuze manier van vragen stellen is. Daarna is zijn reactie op zich waar, maar wekt wel een verkeerde begeerte op en suggereert dat God iets onterecht achterhoudt. 

"lust voor het oog" 1 Jh 2:16-17 16 Want al wat in de wereld is: de begeerte van het vlees, de begeerte van de ogen en de hoogmoed van het leven, is niet uit de Vader, maar is uit de wereld.

17   En de wereld gaat voorbij met haar begeerte; maar wie de wil van God doet, blijft tot in eeuwigheid.

zij begeerde, ze zag en ze wilde God gelijk zijn, net zoals de satan zelf.(Ez 282 Mensenkind, zeg tegen de vorst van Tyrus: Zo zegt de Heere HEERE: Omdat uw hart hoogmoedig is geworden en u zegt: Ik ben God, ik zit op de zetel van God in het hart van de zeeën – terwijl u  een mens bent en geen God – geeft u uw hart uit voor het hart van God.)

Adam at ook, hij daalde mee af, anders was zijn vrouw alleen.

typologisch: De here Jezus kwam naar deze wereld, nam de zonde op zich.

Adam gaf geen leiding aan de vrouw, hij had moeten corrigeren. veelvoorkomend: een vrouw die op de voorgrond treedt, de man die te traag handelt.

Het gevolg? Ex 32:25 Toen Mozes zag dat het volk losgeslagen was – want Aäron had het losgelaten – tot leedvermaak van hun tegenstanders,

IPv dat ze zich als God zouden voelen en kennis zouden hebben van goed en kwaad, voelen ze zich nu naakt. Is de glans wellicht weg? Mozes heeft een glans als hij van de berg komt, Jezus ook. 

Ex34:29 En het gebeurde, toen Mozes van de berg Sinaï afdaalde – de twee tafelen van de getuigenis waren in Mozes' hand, toen hij van de berg afdaalde – dat Mozes niet wist dat de huid van zijn gezicht  glansde, omdat de HEERE met hem gesproken had.
Matt17:2 En Hij werd voor hun ogen van gedaante veranderd; Zijn gezicht straalde als de zon en Zijn kleren werden wit als het licht.

Zo zullen wij in de toekomst stralen, want ons lichaam zal veranderd worden.

1 Kor 15:40 En er zijn hemelse lichamen en er zijn aardse lichamen, maar de heerlijkheid van de hemelse is verschillend, en die van de aardse is verschillend.

41 De glans van de zon is verschillend, en de glans van de maan is verschillend, en de glans van de sterren is verschillend, want de ene ster verschilt in glans van de andere ster.

42   Zo zal ook de opstanding van de doden zijn. Het lichaam wordt gezaaid in vergankelijkheid, het wordt opgewekt in onvergankelijkheid.

43 Het wordt gezaaid in oneer, het wordt opgewekt in heerlijkheid. Het wordt gezaaid in zwakheid, het wordt opgewekt in kracht.

44 Een natuurlijk lichaam wordt gezaaid, een geestelijk lichaam wordt opgewekt. Er is een natuurlijk lichaam en er is een geestelijk lichaam.

45 Zo staat er ook geschreven:  De eerste mens Adam is geworden tot een levend wezen, de laatste Adam tot een levendmakende Geest.

46 Het geestelijke is echter niet eerst, maar het natuurlijke en daarna komt het geestelijke.

47 De eerste mens is uit de aarde, stoffelijk; de tweede mens is de Heere uit de hemel.

48 Zoals de stoffelijke is, zo zijn ook de stoffelijke mensen, en zoals de Hemelse is, zo zijn ook de hemelse mensen.

49 En  zoals wij het beeld van de stoffelijke gedragen hebben, zo zullen wij ook het beeld van de Hemelse dragen.

Adam verborg zich, later zal God zich verbergen (Deut 31:17 Dan zal Mijn toorn op die dag tegen hen ontbranden. Ik zal hen verlaten en Mijn aangezicht voor hen verbergen, zodat zij opgegeten zullen worden; en veel verschrikkelijke dingen en noden zullen het volk treffen, zodat het op die dag zal zeggen: Hebben deze verschrikkelijke dingen mij niet getroffen omdat mijn God niet in ons midden is? 18 Ik zal Mijn aangezicht op die dag zeker verbergen, vanwege al het kwaad dat het gedaan heeft, want het heeft zich tot andere goden gekeerd.)

De vrucht is ws. een vijg geweest, want ze willen zich met die bladeren zich bekleden. zo'n schort heet een eva. 

Er ontvouwt zich een afschuifsysteem. Typisch voor ons mensen, niemand durft verantwoordelijkheid te nemen en sorry te zeggen.

Gen 3:
14 Toen zei de HEERE God tegen de slang:

Omdat u dit gedaan hebt, bent u vervloekt

onder al het vee en onder alle dieren van het veld!

Op uw buik zult u gaan en stof zult u eten, al de dagen van uw leven.

15 En Ik zal  vijandschap teweegbrengen tussen u en de vrouw,

en tussen uw nageslacht en haar Nageslacht;

Dat zal u de kop vermorzelen,

en u zult Het de hiel vermorzelen.

16 Tegen de vrouw zei Hij:

Ik zal uw moeite in uw zwangerschap zeer groot maken;

met pijn zult u kinderen baren.

Naar uw man zal uw begeerte uitgaan,

 maar hij zal over u heersen.

17 En tegen Adam zei Hij: Omdat u geluisterd hebt naar de stem van uw vrouw en van die boom gegeten hebt waarvan Ik u gebood: U mag daarvan niet eten,

is de aardbodem omwille van u vervloekt;

met zwoegen zult u daarvan eten,

al de dagen van uw leven;

18 dorens en distels zal hij voor u laten opkomen

en u zult het gewas van het veld eten.

19 In het zweet van uw gezicht zult u brood eten,

totdat u tot de aardbodem terugkeert, omdat u daaruit genomen bent;

want stof bent u

en u zult tot stof terugkeren.

20 En Adam gaf zijn vrouw de naam Eva, omdat zij moeder van alle levenden is.

21 En de HEERE God maakte voor Adam en voor zijn vrouw kleren van huiden en kleedde hen daarmee.

22 Toen zei de HEERE God: Zie, de mens is geworden als één van Ons, omdat hij goed en kwaad kent. Nu dan, laat hij zijn hand niet uitsteken en ook van de boom des levens nemen en eten, zodat hij eeuwig zou leven!

23 Daarom zond de HEERE God hem weg uit de hof van Eden, om de aardbodem te bewerken, waaruit hij genomen was.

24 Hij verdreef de mens, en plaatste ten oosten van de hof van Eden de cherubs met een vlammend zwaard, dat heen en weer bewoog, om de weg naar de boom des levens te bewaken.

vs 15: de moederbelofte

gevolgen: zwangerschap zwaar voor de vrouw, 

begeerte vd vrouw: positie vd man, emancipatie goed vb Deborah. Dorcas, Lydia 

1 kor 14:34   Laten uw vrouwen in de gemeenten zwijgen. Het is hun immers niet toegestaan te spreken, maar bevolen onderdanig te zijn, zoals ook  de wet zegt.

35 En als zij iets willen leren, laten zij dat dan thuis aan hun eigen man vragen. Het is immers schandelijk voor vrouwen om in de gemeente te spreken.

36 Of is het Woord van God van ú uitgegaan? Of heeft het alleen ú bereikt?

1 Tim 2:11 Een vrouw moet zich laten onderwijzen in stilheid, in alle onderdanigheid.

12  Want ik sta niet toe dat een vrouw onderwijs geeft,  en ook niet dat zij de man overheerst, maar ik wil dat zij zich stil houdt.

13   Want Adam is eerst gemaakt, daarna Eva.

14   En niet Adam is misleid, maar de vrouw is, toen zij misleid werd, tot overtreding gekomen.

15 Maar zij zal in de weg van het baren van kinderen zalig worden, als zij blijft in geloof, liefde en heiliging, gepaard met bezonnenheid.

dorens en distels voor de man (doornenkroon) 

Joh 19:2 En de soldaten vlochten een kroon van doornen en zetten die op Zijn hoofd, en zij deden Hem een purperen bovenkleed om,5 Jezus dan kwam naar buiten met de doornenkroon op en het purperen bovenkleed aan. En Pilatus zei tegen hen: Zie, de Mens!

zweten:Luc 19: 20 En een ander kwam en zei: Heer, zie uw pond, dat ik had weggelegd in een zweetdoek. 

Joh 11:44 En de gestorvene kwam naar buiten, gebonden aan handen en voeten met grafdoeken, en zijn gezicht was omwonden  met een zweetdoek. Jezus zei tegen hen: Maak hem los en laat hem weggaan.

Joh 20:7 En  de zweetdoek, die op Zijn hoofd geweest was, zag hij niet bij de doeken liggen maar afzonderlijk, opgerold, op een andere plaats.

luc 22:44   En Hij kwam in zware zielenstrijd en bad des te vuriger. En Zijn zweet werd als grote druppels bloed, die op de aarde neervielen.

huiden: God zorgde voor een offer, dat was voldoende, het wees vooruit naar het ware offer. Gods offer was ook meteen voldoende, want je leest niet dat zij nog offerden. Kain is de eerste en je ziet dat de mens dat niet kan.

De weg naar de boom des levens is afgesloten, omdat ze dan eeuwig leven zouden hebben. De here Jezus is voor ons de boom des levens geworden, want door Hem kun je eeuwig leven krijgen/hebben.

Rom 6:23 Want het loon van de zonde is de dood, maar de genadegave van God is eeuwig leven, door Jezus Christus, onze Heere.

Openbaring 2

18 Schrijf aan de engel van de gemeente in Tyatira:

“Dit zegt de Zoon van God, die ogen heeft als vlammend vuur en voeten als brons: 19 Ik weet wat u doet, hoe liefdevol, gelovig, hulpvaardig en standvastig u bent; u doet nu zelfs meer dan vroeger. 20 Maar dit heb ik tegen u: u laat die Izebel, die zichzelf profetes noemt, haar gang gaan terwijl ze mijn dienaren met haar uitspraken tot ontucht en het eten van heidens offervlees verleidt. 21 En hoewel ik haar de tijd heb gegeven om te breken met het leven dat ze leidt, weigert ze haar ontuchtig gedrag op te geven. 22 Ik zal haar ziek maken en hen die overspel met haar plegen in ellende storten, tenzij ze met haar breken; 23 haar kinderen zal ik laten sterven aan een dodelijke ziekte. Laat elke gemeente beseffen dat ik het ben die hart en ziel van de mens doorgrondt en dat ik ieder van u zal belonen naar zijn daden. 24 Tegen de rest van u in Tyatira, al degenen die haar leer niet aanhangen en die zich niet hebben verdiept in de zogenaamde verborgenheden van Satan, zeg ik: ‘Ik leg u maar één last op: 25 houd vast aan wat u hebt, totdat ik kom.’

26 Wie overwint en mij navolgt tot het einde, zal ik macht geven over alle volken. 27 Met een ijzeren herdersstaf zal hij hen hoeden, als aardewerk worden ze verbrijzeld. 28 Ik geef hem macht, zoals mijn Vader die aan mij heeft gegeven. En ik zal hem ook de morgenster geven. 29 Wie oren heeft, moet horen wat de Geest tegen de gemeenten zegt.”

Thyatira = geur van droefenis
handelsstad van textielverven
purper uit meekrabplant ipv purperslak => imitatie
Lydia (=moeite) kwam uit Thyatira, zie contrast met Izebel (=prijst Baal, onkuis)
Izebel lijkt op de vrouw uit Mat. 13:33, zij voegt zuurdeeg toe aan het meel.

Zoon van God ipv zoon des mensen uit h1. waarom? in andere brieven wel letterlijke aanhalingen.
zoon des mensen = bar enosh (כְּבַר אֱנָשׁ)
'bar enosh' betekent letterlijk zoon van een zwakkeling, sterveling en dat is misschien toch te zwak uitgedrukt. Hij moet hier in Op.2 de oordelaar uitbeelden. In Op1 beschrijft Johannes wat hij ziet, hier zegt de Heer zelf tegen Johannes en dat zou een aanvulling, verbetering kunnen zijn. Je kunt uit deze twee teksten ook de conclusie trekken dat de zoon des mensen en de zoon van God identiek zijn.

vuurvlam duidt op oordeel, koper of brons/messing op de gerechtigheid van God tegenover de zonde/zondige mens.

Rond Thyatira werd de cultus van Cybele gehouden wat gepaard ging met feesten met drank, vrouwen en muziek (diepten des satans?). Hierbij werden kinderen verwekt, zij kregen de eretitel kinderen van Cybele.

T. staat symbool voor de RKK. In 'Pergamus' beschermt de staat de kerk, nu is de kerk sterker dan de staat. Innocentius had zeer grote macht. De RKK voert steeds meer afgoderij in, Maria wordt belangrijker, de apocriefe boeken worden toegevoegd (Cluny,  Allerzielen e.d.)
Zij vervolgt ware gelovigen, bv. de Waldenzen.
Zij noemt zichzelf profetes: de paus/RKK heeft de kerkleer hoger gesteld dan de Bijbel, als de paus ex cathedra spreekt dan is Gods niveau. Daarom kan zij zich ook niet bekeren, want dan vervalt haar bestaansrecht.

"Totdat ik kom" duidt dat dit systeem blijft bestaan tot de wederkomst/opname.
Het systeem zal uiteindelijk makkelijk vervallen als aardewerk, zie H17. Het is een aanhaling uit Ps 2:9

stenen op de efod en hun betekenis

Steen	Stam	betekenis naam	Beeld van Jezus
Robijn/ sardus	Ruben	Kijk eens, een zoon	*Zie op mijn Zoon
Topaas	Simeon	God heeft mijn smekingen verhoord	*Jullie smekingen zijn verhoord
Emerald/ smaragd	Levi	Nu zal hij mij in liefde aanhankelijk zijn	*In Hem ben ik jullie geheel toegewijd
Granaat/ karbonkel	Juda	Nu zal ik God prijzen	*In Hem zal Ik zijn geprezen
Saffier	Issaschar	God heeft me mijn loon betaald	*Hij betaalt de prijs van de zonde, ons losgeld
Kwarts/ diamant	Zebulon	Mijn echtgenoot zal eindelijk bij me wonen	*En Hij zal onder ons/in ons gaan wonen
Hyacinth/ zirkoon/ opaal	Dan	God is mijn rechter	*Hij is de opperste rechter, die rechtvaardig oordeelt, maar die ook bevoegd is vanuit zijn hoogste rechterlijke ambt genade te schenken
Agaat	Naftali	God heeft voor mij gestreden	*Hij heeft de strijd gestreden en zonde en dood overwonnen
Amethyst	Gad	Geluk is gekomen	*Hij brengt geluk
Beryl\ turkoois\ Aquamarijn	Asher	Tot mijn zaligheid	*En eeuwige zaligheid
Onyx/ sardonix	Jozef	De Heer geve me nog een zoon erbij(ook:zal wegnemen en bijeenbrengen)	*Hij wordt weggenomen (in de dood) en teruggegeven (in de opstanding en wederkomst) en zal de verstrooide broeders weer bijeenbrengen
Jaspis	Benjamin	Zoon van de rechterhand	*Hij zit aan mijn rechterhand

Ex 17 Horeb water uit de rots

Ex 17:6 Zie, Ik zal daar vóór u op de rots bij Horeb staan; dan zult gij op de rots slaan en daaruit zal water te voorschijn komen, zodat het volk kan drinken. 

Horeb  = woestijn, een droge plaats
water uit de rots spreekt van de Heilige Geest (Joh. 7; 37 En op de laatste, de grote dag van het feest, stond Jezus en riep, zeggende: Indien iemand dorst heeft, hij kome tot Mij en drinke! 38 Wie in Mij gelooft, gelijk de Schrift zegt, stromen van levend water zullen uit zijn binnenste vloeien. 39 Dit zeide Hij van de Geest, welke zij, die tot geloof in Hem kwamen, ontvangen zouden; want de Geest was er nog niet, omdat Jezus nog niet verheerlijkt was.)

Het spreekt dus ook van Jezus' verheerlijking.

"vóór"  = voor het gezicht van (lepanim)

Daarna komt Amelek = Am - lek = volk dat uitput, (of Amal - lek = arbeid dat uitput)

Het vlees strijdt tegen de geest, dit is een gevecht van begint tot eind:

Ex 17,16

En hij zeide: De hand op de troon des HEREN! De HERE heeft een strijd tegen Amalek, van geslacht tot geslacht.

God is Licht, de Here Jezus is Licht. Overdag is de zon daar vanaf de vierde dag het symbool voor. In God kan geen duisternis zijn, dus de duisternis is geen scheppingsdaad van God. De duisternis van Gen.1 moet dus wel een andere oorzaak hebben, meest voor de hand liggend is de val van Satan (jes 14; Ez 28). Als het avond is dan is het weer donker, duister. Dan moeten de maan en de sterren de aarde verlichten. Dat stelt dan de gelovigen voor. De maan is variabel in lichtsterkte, wat inhoudt dat de gelovige(n) dan veel licht van 'de zon' weerkaatst(en), dan weer minder.

huis

Waarom moest Israël de slavernij ondergaan? Wat deden ze verkeerd?

Toen ze naar Egypte vertrokken:
Ex 1:1 1 Dit zijn de namen van de zonen van Israël die samen met hem, Jakob, naar Egypte waren gekomen, ieder met zijn gezin:

Het gezin was de centrale gedachte. Later:
1:7 7 maar hun nakomelingen kregen veel kinderen en zo breidden de Israëlieten zich steeds meer uit. Ze werden zo talrijk dat ze het hele land bevolkten.

Ze hadden het centrale punt verlaten. Bij het paaslam geldt weer één per gezin.

Net zoals bij het begin der schepping. God begint met de beth, hetgeen huis betekent.